W Europie jedno na dziesięcioro dzieci rodzi się przedwcześnie, czyli wcześniej od zaplanowanego przez lekarza terminu porodu. Zwykle przyjście na świat maluszka przed terminem jest zaskoczeniem dla wszystkich. Rodzice mogę odczuwać ogromny stres, zagubienie, obawę o zdrowie noworodka, nierzadko, zwłaszcza mama, mają poczucie winy spowodowane przedwczesnym porodem. Ze względu na swój stan zdrowia dziecko często zabierane jest od rodziców i umieszczane w inkubatorze, aby szybko udzielić niezbędnej pomocy medycznej. Rodzice pozostają w rozłące z maluszkiem. Dlatego tak ważne są różne organizacje, fundacje, stowarzyszenia zrzeszające i wspierające opiekunów wcześniaków. Wcześniactwo, w zależności od długości trwania ciąży, wiąże się z występowaniem szeregu możliwych powikłań i dolegliwości. Niemalże każdy przedwcześnie urodzony maluszek będzie potrzebował wielu zabiegów i konsultacji medycznych u różnych specjalistów. Może to być okulista, gastrolog, kardiolog, nefrolog, audiolog i wielu innych. W zależności od problemu tego typu specjalistyczna opieka może trwać kilka miesięcy lub nawet lat.

Przyjście na świat za wcześnie, czyli kogo nazywamy wcześniakiem?

Prawidłowa ciąża kończy się spontanicznym i fizjologicznym porodem drogami i siłami natury w terminie pomiędzy ukończonym 37. a 42. tygodniem ciąży. Każda ciąża zakończona porodem przed ukończonym 37. tygodniem, uznawana jest za ukończoną przedwcześnie. Zatem wcześniakiem nazywamy dzieci urodzone pomiędzy 22. a 37. tygodniem ciąży. Noworodki urodzone przez 28. tygodniem ciąży, co odpowiada zwykle urodzeniowej masie ciała ok. 1000 gram, uważane są za skrajnie niedojrzałe i w większości przypadków mają różnorodne problemy medyczne oraz pielęgnacyjne.

Dlaczego ciąża zakończyła się przedwcześnie?

Przyczyn porodów przedwczesnych jest bardzo wiele. Do najczęstszych należą różnorodne infekcje wewnątrzmaciczne, choroby matki, w tym m.in. nadciśnienie tętnicze, wady narządów rodnych, mięśniaki macicy, niewydolność łożyska, łożysko przodujące, ciąże bliźniacze czy wielopłodowe oraz silny stres, otyłość lub wyniszczenie, używki (tytoń, alkohol, narkotyki). Im wcześniej zakończy się ciąża, tym zwykle więcej procedur i leczenia musi przejść dziecko, a co za tym idzie pojawia się więcej powikłań wcześniactwa.

Jak wygląda wcześniak i jakie może mieć problemy medyczne i pielęgnacyjne?

Waga urodzeniowa skrajnie niedojrzałych dzieci może osiągać nawet 750 gram. Trudności adaptacyjne do życia pozamacicznego wcześniaka związane są przede wszystkim z niedojrzałością układów i narządów u noworodka. Nasilenie objawów klinicznych jest tym większe, im bardziej niedojrzałe jest dziecko. Wszystko zależy od stopnia dojrzałości takich organów jak płuca, nerki, serce, ośrodkowy układ nerwowy, układ pokarmowy. Najmniejsze wcześniaczki nie mają jeszcze obecnego odruchu ssania i koordynacji odruchu ssania z połykaniem, stąd pojawiają się problemy z karmieniem. Zazwyczaj wymagają ona karmienia pozajelitowego (poprzez podawanie specjalnego odżywczego płynu dożylnie) lub karmienia poprzez zgłębnik (rurkę) zakładaną do żołądka, a potem pipetkę, łyżeczkę i specjalne smoczki. Przy niedojrzałości płuc konieczne bywa podawanie specjalnych leków wziewnych oraz wspomaganie własnego oddechu dziecka przez intubacje, podłączenie dziecka do respiratora lub innych mniej inwazyjnych urządzeń wspomagających wentylacje płuc. W Oddziale Intensywnej Terapii Noworodka dziecko, w zależności od potrzeb, układane jest w inkubatorze, w którym panuje podwyższona temperatura w okolicy 37stC, podłączane jest do kardiomonitora, mierzona jest częstość bicia serca, ciśnienie tętnicze oraz sprawdzana jest dokładnie ilość oddawanego moczu. Dlatego widok takiego maluszka z dużą ilością wkłuć, rurek, przewodów może budzić niepokój rodziców. Należy jednak pamiętać, że te procedury medyczne prowadzone są dla jego dobra.

Problemy z nawiązaniem więzi emocjonalnej z rodzicem

Jak tylko będzie to możliwe od strony medycznej ważny jest kontakt rodzica z dzieckiem, skóra do skóry, czyli kangurowanie. Na oddziałach zajmujących się noworodkami obecne są specjalne kąciki dla opiekunów wcześniaka zapewniające intymny kontakt w bezpieczny sposób. Dzięki kangurowaniu dzieci ogrzewają się ciepłem ciała mamy i szybciej wracają do zdrowia.

Światowy Dzień Wcześniaka - 17 listopada

Światowy Dzień Wcześniaka obchodzony jest na całym świecie 17 listopada każdego roku. W tym dniu w wielu miastach organizowane są spotkania rodziców wcześniaków z lekarzami neonatologami, warsztaty, szkolenia, targi, wystąpienia dotyczące zagadnień wcześniactwa, rehabilitacji, karmienia, pielęgnacji. Charakterystycznym kolorem, którym można oświetlić w tym dniu swój dom lub okno, jest kolor fioletowy. Symbolem obchodów jest także tzw. socks line, czyli sznur z zawieszonymi dziesięcioma parami dziecięcych skarpetek, z których jedna jest znacząco mniejsza, co symbolizuje, iż jedno na dziesięć dzieci rodzi się w Europie przedwcześnie.

Pielęgnacja wcześniaka

Skóra noworodka urodzonego przedwcześnie, jest cieńsza od skóry noworodka urodzonego w terminie porodu. Warstwa rogowa naskórka jest krucha i predysponuje do większej ilości otarć i uszkodzeń skóry. Zdecydowanie łatwiej dochodzi do podrażnień. Dlatego niezmiernie ważna jest prawidłowa dbałość o nawilżenie i natłuszczenie skóry maluszka delikatnymi produktami przeznaczonymi dla najmłodszych. Kąpiele również są bardzo ważne od samego początku. Skóra wcześniaka łatwiej ulega wysuszeniu, dlatego istotne jest stosowanie bardzo łagodnych środków myjących i nawilżających tworzących na jej powierzchni ochronny film zabezpieczający przed utratą wody i działaniem czynników drażniących. Dostępne są zarówno preparaty stosowane podczas kąpieli, jak i bezpośrednio na skórę. Nie powinny one zawierać w swoim składzie konserwantów, barwników oraz powinny być dostosowane do naturalnego pH skóry dziecka.

polecane produkty

Emotopic - emulsja do kąpieli. Olej konopny, olej canola, olej sojowy.
Emulsja DO KĄPIELI
Emotopic - hydro-micelarny szampon kojący
Hydro-Micelarny SZAMPON KOJĄCY
Emotopic - balsam nawilżająco-natłuszczający do ciała
Balsam nawilżająco-natłuszczającydo ciała
Poprzedni slajd
następny slajd

Inne porady