Małe dziecko rośnie i uczy się nowych umiejętności niesłychanie szybko. Dzieje się to we wszystkich obszarach rozwojowych. Rozwój niemowlęcia, a potem małego dziecka, podzielony został na obszar rozwoju indywidualno-społecznego, koordynacji wzrokowo-ruchowej, mowy oraz ruchu i kontroli postawy. Istnieją różne skale i testy pozwalające psychologom i lekarzom na obiektywną, przesiewową ocenę rozwoju dziecka w każdym wieku. Należy jednak pamiętać, że tempo rozwoju każdego dziecka jest indywidualne, dlatego w testach zastosowano zakresy (widełki), w których dana umiejętność będzie się pojawiała. Nie jest dobrym pomysłem ciągłe porównywanie rozwoju swojego dziecka z rówieśnikami. Niektóre dzieci rozwijają się szybciej w jednej sferze, a inne w innej. Dopiero z czasem następuje ich wyrównanie się.

Kamienie milowe w rozwoju niemowląt (z ang. infant milestones)

Tak zwane kamienie milowe to kolejne umiejętności, które nabiera dziecko w swoim rozwoju, w odpowiednio wyznaczonym czasie. Ich systematyczne osiąganie potwierdza prawidłowy i harmonijny rozwój dziecka. Umiejętności te pogrupowano na obszary. Jest ich pięć:

  • motoryki dużej (raczkowanie, stawanie, chodzenie),
  • motoryki małej (chwytanie, przekładanie, budowanie z klocków, rysowanie),
  • komunikację werbalną i niewerbalną, mowę, język,
  • funkcje poznawcze (pamięć, uwaga, skupienie),
  • funkcje społeczno-emocjonalne (śmiech, zabawa, więź z bliskimi).
dziecko raczkuje
dziecko trzyma palec w buzi

Dziecko w wieku 1-2 miesięcy:

Komunikuje się ze światem poprzez donośny płacz. W ten sposób jedynie potrafi zasygnalizować swoje potrzeby i problemy. Za pomocą mimiki twarzy wyraża pierwsze, proste emocje. Umie utrzymać na chwilę głowę nad podłożem w pozycji na brzuchu. Zwraca głowę w kierunku źródła światła. Ma już dobrą koordynację odruchu ssania z połykaniem pokarmu i oddychaniem. Umie skupić na krótko wzrok na niedalekim przedmiocie, z czasem odpowiada uśmiechem na uśmiech opiekuna. Uspokaja się podczas noszenia na rękach i słuchania znajomego głosu.

Dziecko w wieku 3-4 miesięcy:

Komunikuje się ze światem nie tylko poprzez płacz, ale zaczyna gaworzyć i wydawać pojedyncze, proste dźwięki (gu, ga, agu, grr). Odróżnia już głosy osób z bliskiego otoczenia. Coraz częściej odwzajemnia uśmiechy i potrafi śmiać się na głos. Potrafi unieść i pewnie podtrzymać głowę w pozycji podporu na rączkach, próbuje chwycić interesujące go przedmioty. Przekręca się już na oba boki oraz z brzuszka na plecy i odwrotnie. Wkłada paluszki do buzi w celu poznawania świata. Interesuje się kolorami kontrastowymi w szczególności biało-czarnym. Zainteresowanie pozostałymi kolorami przychodzi nieco później.

Dziecko w wieku 5-6 miesięcy:

Sprawnie turla się po podłożu, próbuje przemieszczać się po podłodze pełzając czy „zegarując”. Radośnie wita znajome osoby, śmieje się w głos, gaworzy głośno, ale może już reagować niepokojem na widok osób nieznajomych. Rozwija się widzenie przestrzenne. Chwyta i przyciąga zabawki, na których skupia wzrok, wkłada je do buzi, przekłada z ręki do ręki. Potrafi bawić się własnymi rękami i stópkami. Dziecko w tym wieku jest już gotowe na rozpoczęcie rozszerzania diety o pierwsze posiłki stałe podawane łyżeczką. Według polskich i europejskich zaleceń rozszerzanie diety rozpoczynamy nie wcześniej niż w 17 tygodniu życia, a nie później niż w 26 tygodniu życia. Niemowlę gotowe na rozpoczęcie rozszerzania diety interesuje się, gdy rodzice jedzą, wyciąga rączki do jedzenia i otwiera buzię na widok łyżeczki i sprawnie posługuje się językiem w celu przesuwania pokarmu do wewnątrz jamy ustnej.

Dziecko w wieku 7-8 miesięcy:

W tym okresie niemowlę zwykle zdobywa umiejętność samodzielnego siadania i rozpoczyna próby raczkowania. Leżąc na brzuszku potrafi podnieść wysoko głowę opierając się na łokciach lub nadgarstkach. Nieufność wobec obcych może się jeszcze nasilić. Dziecko lubi się przytulać, rozumie pierwsze zakazy, bawi się w „a-kuku”. Potrafi jeść pokarmy stałe w kawałeczkach i zawierających grudki, pije z kubeczka, samodzielnie wyciąga rączkę po ciasteczko.

dziecko trzyma zabawkę w buzi
dziecko stawia pierwsze kroki

Dziecko w wieku 9-12 miesięcy:

Już pewnie siedzi, sprawnie raczkuje, staje przy meblach i zaczyna się przy nich przemieszczać. Ogląda ze skupieniem zabawki i książeczki, interesuje się kolorowymi przedmiotami. Zaczyna rozumieć wiele słów, a wymawiać sylaby, np. mama, tata, pa-pa, hau-hau, kojarzy imiona bliskich. Potrafi samo wkładać pokarmy do buzi i utrzymać kubek picia. Jest bardzo komunikatywne w stosunku do otoczenia, wesołe i otwarte dla bliskich, odróżnia pochwałę od nagany. Potrafi chwilę bawić się samodzielnie.

Dziecko w wieku 12-15 miesięcy:

Rozpoczyna się chodzenie – pierwsze kroki będą chwiejne i na szerokiej podstawie. Często przewraca się. Potrafi naśladować dźwięki otoczenia, samochodu, zwierząt. Coraz częściej reaguje na swoje imię, wypowiada pierwsze proste słowa. Je samodzielnie rączką i potrafi pić ze słomki. Radzi sobie z większymi kęsami pokarmu.

Bobomigi – co to takiego? Sposób na komunikację i zabawę z dzieckiem

Jest to coraz bardziej popularna, prosta i polecana metoda porozumiewania się opiekunów z niemówiącym jeszcze dzieckiem. Naukę bobomigów można rozpocząć u niemowlęcia, które ukończyło sześć miesięcy życia. Opiera się prostych gestach zaczerpniętych z języka migowego. Bobomigi są dość łatwe i szybkie do opanowania, a ich nauka trwa około dwóch miesięcy. Gesty te opisują najprostsze codzienne czynności lub potrzeby dziecka, takie jak: jeść, pić, zabawka, daj, spać. Podczas pokazywania gestów opiekun powinien również mówić i gestykulować oraz używać mimiki twarzy dla łatwiejszego zrozumienia.

W swoim tempie

Rozwój każdego dziecka przebiega inaczej, w indywidualnym tempie. Jednak jeśli rodzice i opiekunowie mają jakiekolwiek wątpliwości dotyczące którejkolwiek fazy rozwoju, powinni zgłosić się z tą wątpliwością do lekarza prowadzącego dziecko. Wiele umiejętności nawet bardzo opóźnionych udaje się wypracować poprzez odpowiednio dobraną rehabilitację. Im wcześniej ją rozpoczniemy, tym lepiej i szybsze będą jej efekty.

dziecko pokazuje bobomigi

polecane produkty

Emotopic - emulsja do kąpieli. Olej konopny, olej canola, olej sojowy.
Emulsja DO KĄPIELI
Emotopic - hydro-micelarny szampon kojący
Hydro-Micelarny SZAMPON KOJĄCY
Emotopic - balsam nawilżająco-natłuszczający do ciała
Balsam nawilżająco-natłuszczającydo ciała
Poprzedni slajd
następny slajd

Inne porady