Najczęstsze choroby zakaźne wieku dziecięcego

Małe dzieci często chorują na powszechne choroby zakaźne wieku dziecięcego. Dla rodzica, opiekuna, pracownika żłobka czy przedszkola istotna jest wiedza o drogach przenoszenia tych chorób, okresie wylęgania każdej z nich oraz metodach, którymi można zapobiegać rozprzestrzenianiu się choroby. W niniejszej poradzie znajdziecie „pigułkę wiedzy” na temat wybranych chorób zakaźnych u dzieci.

Szkarlatyna (płonica)

Jest to bakteryjna choroba zakaźna wywoływana przez szczepy paciorkowców z grupy A, produkujące toksyny bakteryjne. Droga zakażenia jest kropelkowa, a źródłem zakażenia jest osoba chora na anginę lub szkarlatynę. Okres wylęgania jest krótki i trwa 1-5 dni. Główne objawy to nagła, wysoka gorączka oraz wysypka, ból gardła, ból brzucha. Typowo drobnogrudkowa, niekiedy szorstka w dotyku wysypka towarzysząca szkarlatynie umiejscowiona jest na twarzy (bez zajęcia trójkąta łączącego usta i nos), klatce piersiowej i kończynach. Układa się linijnie w naturalnych zgięciach ciała, np. pachach, pachwinach. Gardło jest żywo czerwone, język czerwony, malinowy. Na szkarlatynę można chorować kilkukrotnie. Leczenie obejmuje podanie antybiotyku doustnego przez 10 dni Po zastosowaniu leczenia następuje szybka poprawa stanu zdrowia dziecka. Nie jest dostępne szczepienie.

Ospa wietrzna

Jest to wirusowa choroba zakaźna wywołana przez wirusa ospy wietrznej i półpaśca (VZV). Droga zakażenia jest kropelkowa, jest to choroba bardzo zakaźna. Chore dziecko zaczyna zakażać na 2 dni przed wystąpieniem pierwszych pęcherzyków. Okres wylęgania wynosi od 10-21 dni po kontakcie z chorym. Objawami ospy wietrznej są gorączka, charakterystyczna wysypka z grudkami, pęcherzykami, nadżerkami oraz strupkami. Swędząca osutka może być obecna na całym ciele, w tym również na śluzówkach jamy ustnej, narządów płciowych, w owłosionej skórze głowy czy na powiekach. Najczęstszym powikłaniem ospy są bakteryjne nadkażenia zmian skórnych. Leczenie przeciwwirusowe podawane doustnie (acyklowir) w większości przypadków nie jest potrzebne. Wystarczy izolacja chorego dziecka do przyschnięcia ostatniego pęcherzyka w strupek, odpoczynek w domu, leki przeciwgorączkowe (unikamy ibuprofenu), przeciwświądowe, zewnętrzne odkażające. Wskazane są codzienne kąpiele pod prysznicem. Dostępne jest skuteczne szczepienie (szczepionka żywa) składające się z dwóch dawek. Możliwe jest szczepienie osoby podatnej na zakażenie do 72 godzin po kontakcie z chorym. Ma ono na celu zapobieżenie zachorowaniu lub złagodzeniu przebiegu choroby.

Odra

Wirusowa choroba zakaźna charakteryzująca się gorączką i gruboplamistą, wyraźną, zlewną wysypką na całym ciele. Droga zakażenia jest kropelkowa. Okres wylęgania wynosi 9-11 dni, a zakaźność rozpoczyna się 3-5 dni przed wystąpieniem zmian skórnych i trwa jeszcze przez 3 dni po jej ujawnieniu. Objawami towarzyszącymi mogą być suchy kaszel, zapalenie gardła, zapalenie spojówek. Leczenie jest tylko objawowe, obejmujące nawodnienie, odpoczynek, postępowanie przeciwgorączkowe. Niestety, groźne bywają powikłania odry, głównie zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu oraz odległe, nieuleczalne powikłanie w postaci postępującej, degeneracyjnej choroby neurologicznej podostrego, stwardniającego zapalenia mózgu. Zapobieganie odrze obejmuje szczepienie dwoma dawkami szczepionki. Po kontakcie osoby nieuodpornionej wcześniej z chorym na odrę można rozpocząć szczepienie MMR (szczepionka żywa) w ciągu 72 godzin po ekspozycji.

Choroba dłoni, stóp i jamy ustnej

Powyższa nazwa jest prawidłową nazwą tej jednostki chorobowej, którą potocznie pacjenci zwykli nazywać chorobą bostońską czy bostonką (nazwa nieprawidłowa, ale powszechnie używana). Jest to choroba wirusowa charakteryzująca się wystąpieniem grudkowej lub pęcherzykowej wysypki na powierzchni dłoniowej rąk, podeszwowej stóp oraz skórze dookoła ust. Przebiegowi może towarzyszyć gorączka, zapalenie gardła, lekka biegunka, ból brzucha. Choroba przenosi się drogą kropelkową. Okres wylęgania wynosi 3-5 dni. Można chorować kilka razy ze względu na to, że chorobę tą wywołują różne wirusy (coxackie, enterowirusy). Leczenie jest jedynie objawowe: odpoczynek, nawodnienie, leki przeciwgorączkowe, izolacja do ustąpienia wysypki. Nie ma szczepionki.

Gorączka trzydniowa (rumień nagły)

Jest to dość powszechna choroba wirusowa (HHV 6, HHV 7) małych dzieci, od 6. miesiąca życia do 2-3. roku życia. Do zakażenia dochodzi drogą kropelkową od chorego osobnika. Okres wylęgania to kilka dni. Zakaźność jest duża. Głównym objawem jest nagła, wysoka gorączka bez innych objawów towarzyszących. Obserwuje się gorsze samopoczucie dziecka, niekiedy zaczerwienione gardło, biegunkę. Po 3-4. dniach dziecko przestaje gorączkować, a na skórze klatki piersiowej i twarzy pojawia się bladoróżowa, drobnoplamista wysypka, nieswędząca. Choroba sama ustępuje, a leczenie jest jedynie objawowe, polegające na zwalczaniu gorączki, odpowiednim nawodnieniu i odpoczynku. Nie ma szczepionki.

Mononukleoza zakaźna

Jest to ostra choroba wirusowa powodowana przez wirusa Ebsteina i Barr (EBV). Często przebieg jest bezobjawowy, a przebyciu tej choroby świadczą jedynie dodatnie wyniki badań laboratoryjnych. U pacjentów objawowych typowo obserwujemy wysoką gorączka trwającą nawet do 10 dni, zapalenie gardła i migdałków, powiększenie węzłów chłonnych szyi, niekiedy katar, obrzęk powiek, powiększenie wątroby i śledziony. Drogą zakażenia jest bezpośredni kontakt z osobą chorą lub nosicielem (korzystanie ze wspólnych naczyń), rzadziej droga kropelkowa. Okres wylęgania jest dość długi i wynosi 30-50 dni. Leczenie jest jedynie objawowe. Nie ma szczepionki.

Podsumowanie - najważniejsza jest profilaktyka

Ze względu na specyfikę chorób zakaźnych najważniejsza jest wiedza dotycząca okresu wylęgania choroby, drogi zakażenia oraz możliwości zabezpieczenia dziecka. Jeśli dostępne są szczepionki na daną chorobę i nie istnieją przeciwskazania do ich podania, należy zastosować tę formę profilaktyki (również poekspozycyjnej w wybranych chorobach). Równie ważne w przerwaniu transmisji zakażeń, szczególnie w chorobach bez dostępnych szczepionek, jest przestrzeganie podstawowych zasad higieny.

polecane produkty

Emotopic - emulsja do kąpieli. Olej konopny, olej canola, olej sojowy.
Emulsja DO KĄPIELI
Emotopic - hydro-micelarny szampon kojący
Hydro-Micelarny SZAMPON KOJĄCY
Emotopic - balsam nawilżająco-natłuszczający do ciała
Balsam nawilżająco-natłuszczającydo ciała
Poprzedni slajd
następny slajd

Inne porady