Problemy dnia codziennego chorych z atopowym zapaleniem skóry

Częstość występowania

Według najnowszych badań częstość występowania alergicznych chorób skóry zwiększa się, a na choroby te zapadają coraz młodsze dzieci. Według różnych źródeł, w Europie częstość występowania AZS szacuje się od 1-30%. Problem ten może dotyczyć osób w każdym wieku, gdyż do jej ujawnienia może dojść niespodziewanie u dotychczas zdrowej osoby.

Choroba cywilizacyjna

Atopowe zapalenie skóry jest zaliczane do chorób cywilizacyjnych związanych m.in. z narastającym zanieczyszczeniem środowiska, uprzemysłowieniem, wysoko przetworzoną żywnością, stresem psychicznym. Najdotkliwiej chorują najmniejsze dzieci, choć AZS jest chorobą o wielu objawach. Jej przebieg może być łagodny, umiarkowany, ciężki lub bardzo ciężki. Występują okresy, kiedy nastaje poprawa stanu skóry np. latem oraz okresy zaostrzeń, narastania objawów suchości i świądu np. podczas sezonu grzewczego jesienią i zimą.

Przyczyny AZS

Przyczyny zachorowania na atopowe zapalenie skóry nadal pozostają przedmiotem wielu badań naukowych, a teorii dotyczących jej etiologii jest kilka. Wiemy na pewno, że zachorowaniu sprzyja skłonność dziedziczna, czyli uwarunkowany genetycznie skład i działanie bariery skórno-naskórkowej, który zostaje zaburzony. Jeżeli na alergiczne choroby skóry chorują oboje rodzice, to ryzyko zachorowania u dziecka sięga nawet 70%. Badacze udowodnili u tych chorych nieprawidłowy skład płaszcza lipidowego skóry oraz specyficzne zaburzenia działania układu immunologicznego.

Przebieg choroby i objawy

Atopowe zapalenie skóry jest chorobą przewlekłą, charakteryzującą się częstymi nawrotami i remisjami (częściowym lub całkowitym ustępowaniem zmian skórnych). Charakterystycznymi objawami są suchość skóry, świąd, utrata wody przez naskórek, nasilony stan zapalny. Dochodzi do powstania grudek, pęcherzyków na rumieniowym podłożu, niekiedy z sączeniem, zgrubienia suchej skóry z nadmiernym łuszczeniem. Zmiany skórne mogą być obecne w każdej części ciała, ale istnieją charakterystyczne dla wieku lokalizacje ich powstawania np.:

– w wieku niemowlęcym i wczesnodziecięcym do 2. roku życia zmiany skórne występują głównie na twarzy, w owłosionej skórze głowy, okolicy płatków usznych, bywają rozsiane na klatce piersiowej, nóżkach i rączkach.  Małe dziecko z AZS odczuwa silny świąd, stara się drapać, z tego powodu może być niespokojne, mieć kłopoty z zasypianiem czy kontynuacją snu.

– w wieku 2-10 lat zmiany chorobowe lokalizują się głównie
w okolicy zgięć dużych stawów (łokciowych, kolanowych), na twarzy, nadgarstkach, szyi i rękach.

– w okresie dorastania i dorosłości zmiany skórne mogą być rozsiane na całym ciele, w zgięciach łokciowych i kolanowych, na nadgarstkach, wokół kostek, szyi, na dłoniach.

Alergeny i dieta

Bywa, że AZS współistnieje z alergiami i nietolerancjami pokarmowymi i wziewnymi co dodatkowo zaostrza przebieg choroby. Wśród najczęstszych alergenów pokarmowych wymieniane są: białka mleka krowiego, orzechy, kakao, soja, ryby i owoce morza, jajka, cytrusy, pszenica. Dodatkowo stan chorej już skóry może pogarszać narażenie na zewnętrzne czynniki drażniące takie jak perfumy, substancje zapachowe, lotne, środki piorące i dodatki do kosmetyków. Powszechne alergeny wziewne to roztocza kurzu domowego, sierść
i naskórek zwierząt, pyłki drzew i traw.

AZS a choroby wieku dziecięcego

Poprzez uciążliwy świąd dzieci niemal nieustannie się drapią, a w związku z tym dochodzi u nich do licznych uszkodzeń naskórka oraz skolonizowania skóry nieprawidłową florą bakteryjną. U chorych na AZS występuje zwiększona skłonność do infekcji miejscowych: bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych skóry. Również ciężej przebiegają typowe choroby wieku dziecięcego np. ospa wietrzna, opryszczka i inne wysypkowe choroby wieku dziecięcego.  Dlatego w AZS wskazane jest podanie dwóch dawek szczepionki przeciwko ospie wietrznej. Jest to szczepienie zalecane i warto je wykonać.

Ospa wietrzna – pozornie łagodna choroba dla zdrowego dziecka, u dziecka z AZS może przebiegać z ciężkimi zakażeniami skóry wymagającymi stosowania leków przeciwwirusowych, antybiotyków doustnych, a niekiedy nawet hospitalizacji. Stan skóry dziecka może również ulec pogorszeniu w trakcie zwykłego przeziębienia czy gorączki. U niektórych niemowląt nasilenie stanu zapalnego ma miejsce
w trakcie ząbkowania.
Aby uniknąć takich powikłań niezmiernie ważna jest edukacja
i wiedza o prawidłowej pielęgnacji skóry z problemami.  Wczesna reakcja na zakażenie może skutecznie zatrzymać jego rozwój.

Profilaktyka i leczenie

Najlepiej jeśli jest ono prowadzone pod nadzorem doświadczonego w leczeniu skóry pediatry lub dermatologa. Niezmiernie ważny jest komfort małego pacjenta oraz profilaktyka samouszkadzania skóry poprzez uciążliwe drapanie. Paznokcie należy regularnie przycinać na krótko. Dostępne są na rynku specjalne, indywidualnie dobierane przylegające ubrania dla chorych na AZS. W stanach dużego zaostrzenia wymagane jest stosowanie leków w postaci maści lub kremów, a niekiedy nawet leczenie doustne np. lekami przeciwhistaminowymi, antybiotykami, czy nawet lekami wpływającymi na układ immunologiczny.

Niezmiernie ważnym uzupełnieniem tej terapii jest właściwa pielęgnacja skóry. Aby odbudowywać naturalny płaszcz lipidowy należy skórę natłuszczać i nawilżać specjalnymi preparatami, najlepiej pozyskanymi nie z drogerii, ale z aptecznej półki. Odpowiednio dobrane do rodzaju skóry i wieku systematycznie stosowane emolienty regenerują skórę i redukują uczucie świądu, pieczenia. Przy wyborze preparatu do  ochrony skóry wymagającej warto zwrócić uwagę na skład pochodzący z naturalnych olejów oraz przeznaczenie wiekowe. Najlepiej jeśli używana jest gama produktów poczynając od myjących produktów do ciała i owłosionej skóry głowy, a po kąpieli do natłuszczania lub nawilżania w zależności od potrzeb i stanu skóry. Prawidłowo dobrana do rodzaju skóry profilaktyka może zapobiegać nawrotom objawów atopowego zapalenia skóry.

polecane produkty

Emotopic - emulsja do kąpieli. Olej konopny, olej canola, olej sojowy.
Emulsja DO KĄPIELI
Emotopic - hydro-micelarny szampon kojący
Hydro-Micelarny SZAMPON KOJĄCY
Emotopic - balsam nawilżająco-natłuszczający do ciała
Balsam nawilżająco-natłuszczającydo ciała
Poprzedni slajd
następny slajd

Inne porady